Reeskont Kredisinde BSMV İstisnası Genişledi: 2026 Değişikliği

İhracatçının finansman maliyetini düşüren adımlardan biri de vergi tarafında geldi. 5 Eylül 2026 tarihli ve 33361 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 11723 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, ticari bankalar ve Türk Eximbank aracılığıyla kullandırılan reeskont kredilerinde uygulanan Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) istisnasının kapsamını genişletti. Değişiklik öncesinde yalnızca kısa vadeli reeskont kredileri BSMV istisnasından yararlanabiliyordu; artık uzun vadeli reeskont kredileri de aynı istisna kapsamına alındı.

Karar, **"İhracat, Transit Ticaret, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerde Vergi, Resim ve Harç İstisnası Hakkında Karar"**da değişiklik yapıyor ve yayım tarihinde yürürlüğe girdi. Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre düzenleme yalnızca vergi istisnasıyla sınırlı değil; döviz alma zorunluluğunun kaldırılması, "ihracatçı skoru" uygulamasına geçiş ve program limitlerinin büyütülmesi gibi başka kolaylıkları da beraberinde getirdi.

Not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, mali müşavirlik veya bankacılık danışmanlığı yerine geçmez. Kendi firmanızın reeskont kredisi başvurusu için bankanız ve mali müşaviriniz ile çalışın.

Ne değişti? Kararın kimliği

Reeskont kredisi ve BSMV istisnası nedir?

Reeskont kredisi, ihracatçıların düzenlediği vadeli senetlerin ticari bankalar veya Türk Eximbank aracılığıyla Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) kaynaklarından iskonto ettirilerek erken nakde çevrilmesini sağlayan bir ihracat finansmanı yöntemidir. İhracatçı, alacağını vadesinden önce, görece düşük maliyetli bir kredi olarak kullanabilir.

BSMV (Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi) ise bankaların kredi işlemlerinden aldığı faiz ve komisyonlar üzerinden hesaplanan, genellikle bankaca kredi kullanana yansıtılan bir vergidir. İhracatı teşvik etmek amacıyla belirli döviz kazandırıcı işlemler — bu arada reeskont kredileri — mevzuatta BSMV'den istisna tutulabiliyor. İstisnanın kapsamı ne kadar genişse, ihracatçının krediyi kullanma maliyeti o kadar düşük oluyor.

Mekanizma özünde şöyle işliyor: ihracatçı, yurt dışına sattığı mal veya hizmet karşılığında elde ettiği alacağı temsil eden bir vadeli senedi bankasına iskonto ettiriyor. Banka bu senedi TCMB'nin reeskont penceresinden yeniden iskonto ettirerek fonlanıyor; ihracatçı ise vade beklemeden, senedin bugünkü değerine yakın bir tutarı erken nakde çeviriyor. Kredi normal ticari kredilere göre daha düşük faizle fiyatlanıyor, çünkü kaynağın bir kısmı TCMB'den geliyor. BSMV istisnası da bu maliyet avantajının üzerine eklenen ikinci bir katman: istisna olmasaydı, bankanın kredi üzerinden tahsil ettiği faiz ve komisyon tutarına ayrıca BSMV eklenecek ve ihracatçının nihai maliyeti yükselecekti.

Kapsam genişlemesi: kısa vadeliden uzun vadeliye

11723 sayılı Kararın getirdiği asıl değişiklik burada: değişiklik öncesinde BSMV istisnası kısa vadeli reeskont kredileriyle sınırlıydı. Yeni düzenlemeyle birlikte istisna, hem ticari bankaların hem Türk Eximbank'ın kullandırdığı uzun vadeli reeskont kredilerini de kapsayacak şekilde büyütüldü. Yani ihracatçı artık:

• Kısa vadeli reeskont kredisinde olduğu gibi,
• Uzun vadeli reeskont kredisinde de (ister ticari banka, ister Eximbank kanalıyla kullanılsın),

BSMV yükü taşımadan finansmana erişebiliyor. Ticaret Bakanlığı'nın açıklamasında bu adım, ihracatçının daha uzun vadeli ve öngörülebilir finansman araçlarına yönelmesini kolaylaştırmak amacıyla atıldığı vurgulanıyor.

Vergi dışında ne değişti: döviz zorunluluğu ve ihracatçı skoru

Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre reeskont kredisi programında BSMV istisnasıyla eş zamanlı olarak üç ayrı kolaylık daha devreye girdi:

1. Döviz alma zorunluluğu kaldırıldı. Reeskont kredisi kullanan ihracatçının, kredi karşılığında belirli bir döviz tutarını satın alma şartı artık aranmıyor.
2. "İhracatçı skoru" sistemine geçildi. Kredi kullanım kriterlerinde daha önce esas alınan net ihracatçı uygulaması yerine, ihracatçının performansını çok boyutlu değerlendiren bir ihracatçı skoru modeli getirildi.
3. İlave döviz bozdurma zorunluluğu kaldırıldı. Reeskont kredisi kullanımına bağlı ek döviz bozdurma şartı da uygulamadan çıkarıldı.

Bu üç değişiklik, doğrudan 11723 sayılı Kararın metninde değil, Ticaret Bakanlığı'nın aynı paket kapsamında yaptığı duyuruda yer alıyor; ihracatçının kredi başvuru sürecini sadeleştirmeyi hedeflediği anlaşılıyor.

Eski uygulamada net ihracatçı kriteri, firmanın döviz cinsinden ihracat ve ithalat hacmini kıyaslayan tek boyutlu bir ölçüttü; bu da bazı üretici-ihracatçı firmaları, ithalat girdisi yoğun oldukları dönemlerde kredi erişiminde dezavantajlı bırakabiliyordu. İhracatçı skoru modelinin, firmanın ihracat performansını yalnızca net döviz farkına değil, farklı kriterlere (süreklilik, sektör, istihdam gibi unsurlara) göre değerlendirmesi bekleniyor. Kriterlerin uygulamadaki tam ağırlıkları bankadan bankaya ve TCMB'nin ilgili tebliğine göre değişebileceği için, kesin puanlama yöntemini kullandığınız bankadan talep etmeniz gerekiyor.

Program büyüklüğü: limitler ve maliyet

Ticaret Bakanlığı'nın 5 Eylül 2026 duyurusunda paylaşılan rakamlar, reeskont kredisi programının önemli ölçüde büyütüldüğünü gösteriyor:

Bu tablo, Ticaret Bakanlığı'nın açıklamasına dayanmaktadır; kredi kullanan firmanın nihai maliyeti bankasına, kredi vadesine ve o anki TCMB politika faizine göre değişebilir. Güncel ve bağlayıcı oran için bankanızdan ve TCMB'nin ilgili düzenlemelerinden teyit almanız gerekir.

Rakamlardaki büyüme dikkat çekici: günlük toplam limitin 300 milyon TL'den 5 milyar TL'ye çıkması, programın kapasitesini yaklaşık on altı kat büyüttüğü anlamına geliyor. Ticaret Bakanlığı bu adımı, ihracatçının döviz kazandırıcı faaliyetlerini daha güçlü bir finansman altyapısıyla desteklemek olarak konumlandırıyor; firma başına günlük limitin 45 milyon TL'den 60 milyon TL'ye yükselmesi ise özellikle orta ve büyük ölçekli ihracatçıların tek seferde kullanabileceği kredi tutarını genişletiyor.

Diğer 2026 ihracat finansman adımlarıyla birlikte okuyun

Reeskont kredisindeki bu genişleme, 2026 yılı içinde ihracatçının finansman ve vergi yükünü hafifletmeye yönelik daha geniş bir çabanın parçası olarak öne çıkıyor. İhracatçı, reeskont kredisi dışında da farklı vergi ve teşvik mekanizmalarından yararlanabiliyor: yurt dışına verilen yazılım, mühendislik ve danışmanlık gibi hizmetlerde Kurumlar Vergisi matrahından indirim uygulaması ve ihracat teslimlerinde KDV istisnası ve iadesi bunların başında geliyor. Bu araçların her biri ayrı şartlara ve başvuru süreçlerine tabi; reeskont kredisindeki BSMV istisnası genişlemesi bu araçların yerine geçmiyor, onları tamamlayan ayrı bir finansman kolaylığı olarak değerlendirilmeli.

İhracatçı için pratik sonuç şu: firmanızın finansman planlamasını yaparken yalnızca kredi faizine değil, BSMV istisnası + döviz esnekliği + vergi indirimleri üçlüsünü birlikte değerlendirmek, toplam maliyeti daha doğru hesaplamanızı sağlar.

Kimleri ilgilendiriyor?

• Düzenli ihracat yapan ve reeskont kredisi kullanan firmalar: BSMV yükü azaldığı için, özellikle uzun vadeli kredi kullanmayı planlayan ihracatçılar için finansman maliyeti daha öngörülebilir hale geliyor.
• Uzun vadeli yatırım/işletme sermayesi ihtiyacı olan ihracatçılar: İstisnanın uzun vadeli krediyi de kapsaması, kısa vadeli krediye kıyasla daha önce dezavantajlı olan bu kanalı cazip hale getiriyor.
• Eximbank müşterisi ihracatçılar: Eximbank kanalıyla kullanılan uzun vadeli reeskont kredileri de aynı istisnadan yararlanıyor; bu, Eximbank'ın devlet destekli finansman araçlarını tercih eden firmalar için doğrudan bir maliyet avantajı.
• Mali müşavirler ve muhasebe departmanları: BSMV istisnası uygulamasının genişlemesi, kredi muhasebeleştirme ve vergi hesaplamalarında güncellenmesi gereken bir parametre.
• Bankaların dış ticaret/kambiyo birimleri: Döviz alma ve ilave döviz bozdurma zorunluluklarının kalkması, kredi tahsis sürecindeki evrak ve onay adımlarını sadeleştiriyor.

Reeskont kredisi, Türk Eximbank'ın sunduğu geniş finansman ve sigorta araçlarından yalnızca biri; diğer kredi türlerini ve devlet destekli finansman seçeneklerini karşılaştırmak isteyenler Eximbank 2026: İhracatçı Finansman Türleri, Sigorta ve Devlet Destekli Kredi Rehberi yazımıza bakabilir. Reeskont kredisiyle elde edilen bedelin yurda getirilmesi ve DAB/İBKB süreci için ise ihracat bedellerinin yurda getirilmesi rehberi faydalı olacaktır.

Ne yapmalı? Aksiyon listesi

• Mevcut reeskont kredinizin vadesini kontrol edin. Kısa vadeli kredi kullanıyorsanız, uzun vadeli krediye geçişin artık BSMV avantajıyla mümkün olup olmadığını bankanızla görüşün.
• Eximbank kanalını değerlendirin. Uzun vadeli reeskont kredisi ihtiyacınız varsa, ticari banka ile Eximbank kanalını maliyet ve koşullar açısından karşılaştırın.
• İhracatçı skoru kriterlerini bankanızdan öğrenin. Net ihracatçı uygulamasından ihracatçı skoruna geçiş, kredi tahsis kriterlerinizi değiştirebilir; bankanızdan yeni değerlendirme kriterlerini isteyin.
• Döviz bozdurma sürecinizi güncelleyin. İlave döviz bozdurma zorunluluğunun kalkması, nakit akışı planlamanızda serbest bırakılan dövizin nasıl değerlendirileceğini yeniden gündeme getirir.
• Mali müşavirinizle BSMV muhasebesini gözden geçirin. Uzun vadeli reeskont kredisi kullanıyorsanız, önceki dönemlerde tahakkuk eden BSMV'nin yeni istisna kapsamındaki durumu için mali müşavirinize danışın.
• Güncel oranı teyit edin. Finansman maliyeti ve limitler TCMB politika faizine bağlı olarak değişebilir; işlem öncesi bankanızdan güncel rakamı isteyin.

Sıkça Sorulan Sorular

11723 sayılı Karar ne zaman yürürlüğe girdi? 5 Eylül 2026 tarihli ve 33361 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve yayım tarihinde yürürlüğe girdi.

BSMV istisnası öncesinde hangi reeskont kredileri kapsıyordu? Değişiklik öncesinde istisna yalnızca kısa vadeli reeskont kredilerini kapsıyordu; uzun vadeli reeskont kredileri BSMV'ye tabiydi.

Uzun vadeli reeskont kredisi hem ticari bankadan hem Eximbank'tan kullanılabiliyor mu? Evet. Yeni düzenleme, hem ticari bankaların hem Türk Eximbank'ın kullandırdığı uzun vadeli reeskont kredilerini BSMV istisnası kapsamına alıyor.

Reeskont kredisinde döviz alma zorunluluğu tamamen mi kalktı? Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre reeskont kredisi kullanımına bağlı döviz alma zorunluluğu ve ilave döviz bozdurma şartı kaldırıldı.

"İhracatçı skoru" uygulaması nedir? Kredi kullanım kriterlerinde önceki "net ihracatçı" uygulamasının yerini alan, ihracatçının performansını farklı kriterlere göre değerlendiren yeni bir puanlama sistemidir; kriterlerin uygulama detayı bankadan bankaya değişebilir.

Reeskont kredisi programının güncel limitleri nedir? Ticaret Bakanlığı'na göre günlük toplam limit 5 milyar TL, firma başına günlük limit 60 milyon TL, döviz cinsi üst sınır 5 milyon dolar ve toplam program bütçesi 1 milyar dolar olarak açıklandı.

Bu değişiklik ihracat bedelinin yurda getirilmesi zorunluluğunu da kaldırıyor mu? Hayır. Reeskont kredisindeki döviz alma/bozdurma kolaylıkları ayrı bir konu; ihracat bedelinin yurda getirilmesine ilişkin genel kambiyo mevzuatı (180 günlük süre vb.) bu kararla değişmedi.

Güncel finansman maliyetini nereden teyit edebilirim? Ticaret Bakanlığı'nın açıklamasında yaklaşık yüzde 23,95 seviyesi paylaşıldı; ancak nihai maliyet bankanıza ve kredi vadesine göre değişebileceğinden işlem öncesi bankanızdan güncel oranı isteyin.

Sorumluluk Reddi: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki, mali müşavirlik veya bankacılık danışmanlığı niteliği taşımaz. Kararın tam metni, uygulama usul ve esasları Resmî Gazete'nin ve Ticaret Bakanlığı'nın güncel duyurularının esas alınmasını gerektirir. Reeskont kredisi başvurusu ve BSMV muhasebeleştirmesi öncesinde bankanız ve mali müşaviriniz ile birlikte çalışmanız esastır. Mevzuat ve program limitleri değişebilir; güncel bilgi için daima Resmî Gazete ve ticaret.gov.tr esas alınmalıdır.